پایان نامه دانلود پایان نامه انواع قراردادهای سرمایه گذاری در بخش انرژی – سرمایه گذاری خارجی در حوزه انرژی و حقوق حاکم بر آن

0 Comments

انواع قراردادهای سرمایه گذاری در بخش انرژی
 
مقدمه
هدف از این فصل از پژوهش بررسی و تجزیه و تحلیل انوع قراردادهای نمونه رایج در صنعت نفت به عنوان شاخص ترین نوع انرژی (از لحاظ وسعت کاربرد و اینکه بیشترین حجم سرمایه گذاری در بخش انرژی در جهان کنونی در مورد صنعت نفت صورت می گیرد) تا بتوانیم  در این روند مشخص نماییم که نقاط ضعف و قوت انواع قراردادهای نفتی کدام است و کدام یک منافع ملی مارا بهتر تأمین می کند. با توجه به مباحثی که در پایان نامه ارائه شده است این نتیجه حاصل می شود که هیچ یک از انواع قراردادهای نفتی به خودی خود خوب یا بد نیست. نوع قراداد تنها چهارچوبی است برای تقسیم منافع اینکه چه نوع قراردادی تحت چه شرایطی بتواند منافع طرفیت قرارداد را تأمین کند به عوامل متعددی بستگی دارد که از جمله آنها قوانین داخلی کشور و مناسبات سیاسی در عرصه بین المللی است.
در یک تقسیم بندی با در نظر گرفتن نحوه پرداخت سرمایه گذار در مقام ایفای تعهد، قراردادها به دو بخش قراردادهای نقدی و غیرنقدی تقسیم می‌شوند[۱] قراردادهای نقدی برای تأمین هزینه‌های مالی پروژه‌ها از روش‌های مختلفی استفاده می‌شود. در تأمین مالی پروژه‌های کوچک از منابع داخلی و قراردادهای نقدی استفاده می‌شود. اعتبار این نوع قراردادها معمولا در بودجه سالانه کشور تأمین می‌شود و از منابع مالی آنها از درآمد کل کشور یا از طریق منابع ارزی ناشی از صادرات کالا و خدمات به‌دست می‌آید. برای تأمین مالی پروژه توسط کارفرما، صورت و ارز مورد نیاز پیش‌بینی می‌شود و در اکثر موارد برای خرید کالا و لوازم یدکی، مواد مصرفی عملیات، پروژه‌ها و طرح‌های کوچک، پشتیبان، بالادستی و پایین دستی از این منابع استفاده می‌شود و پرداخت‌ها معمولا از طریق گشایش اعتبارات اسنادی صورت می‌گیرد و این اعتبارات اسنادی از تعهد یک بانک مبنی بر پرداخت مبلغی مشخص در زمان معین در برابر اسنادی مشخص ایجاد می‌شود.[۲]
از سویی قرارداد‌های نقدی دارای نقاط قوت متعددی هستند. از جمله این نقاط قوت می‌توان به ‌وجود منابع مالی کافی در این قراردادها اشاره کرد به‌طوری‌که مشکل مالی در انجام طرح وجود نخواهد داشت و با بهره گرفتن از منابع داخلی هیچ‌گونه بدهی به کشورهای دیگر ایجاد نخواهد شد و از سویی مالکیت پروژه‌ها و طرح‌ها متعلق به دولت بوده و به کشورهای خارجی واگذار نمی‌شود. در مقابل این نوع قراردادها نقاط ضعفی نیز دارند. با توجه به اینکه طرح‌ها و پروژه‌ها، به سرمایه و ارز قابل توجهی نیاز دارند بنابراین تأمین این سرمایه در کشورهای در حال توسعه بسیار مشکل است و در صورت سرمایه‌گذاری در طرح‌های سرمایه‌بر به صورت نقدی، سایر بخش‌های اقتصادی رشد چندانی نخواهند داشت. از سویی اگر تأمین مالی از منابع داخلی انجام شود، جذب سرمایه‌گذاری خارجی تضعیف خواهد شد که این مساله برای کشورهای در حال توسعه یک معضل اساسی است و در نهایت به‌خاطر نداشتن دانش فنی و تکنولوژی کارآمد و نبودن تسهیلات مناسب برای آموزش نیروی انسانی متخصص نمی‌توان از منابع داخلی استفاده کرد.[۳] بر همین اساس به‌دلیل سرمایه‌بر بودن طرح‌ها و نداشتن دانش فنی و تکنولوژی کافی در زمینه‌های مختلف کاری از جمله نفت و گاز و پالایشگاه‌ها، روش‌های غیرنقدی یا روش‌های تأمین مالی از منابع بین‌المللی برای اجرای پروژه‌ها پیشنهاد می‌شود.
مطالعه قراردادهای نفتی موید آن است که صرف نظر از نحوه تقسیم خطرات ناشی از عملیات نفتی و جایگاه مفهوم مالکیت در این نوع از قراردادها، نحوه و میزان مداخله شرکت سرمایه گذار نفتی و دولت و یا شرکت دولتی میزبان در قراردادهای نفتی سبب می گردد که با تنوع و به ویژه با تحولی شگرف در قراردادهای نفتی مواجه گردیم.[۴] تحولی که شروع آن از انتقال مالکیت عین آغاز و در ادامه به انتقال مالکیت منفعت منجر و در سیر تحولی خود و تحت تأثیر جنبش های ملی به قراردادهای تداینی و در قالب قراردادهای خدماتی نزدیک می گردد. در ادامه این روند تکاملی، مفهوم مشارکت جایگزین رابطه معاوضی و مغابنه ای صرف می گردد و راه کار قراردادی منبعث از مشارکت به عنوان مبنای بسیاری از قراردادهای نفتی در کشور های در حال توسعه شکل می گیرد.
برای دانلود متن کامل پایان نامه ها اینجا کلیک کنید
ملاحظه قراردادهای گوناگون منعقده در این بخش نشان دهنده آن است که با توجه به میزان و نحوه مداخله شرکت سرمایه گذرا نفتی، دولت و یا شرکت دولتی میزبان در قراردادهای اکتشاف، توسعه و استخراج نفت، تنوع و تحول بسیاری صورت یافته است. تحولی که شروع آن از انتقال مالکیت عین در “قراردادهای امتیازی”[۵] آغاز و در ادامه به انتقال مالکیت منفعت در قراردادهای موسوم به “قراردادهای اجازه بهره برداری”.[۶] منجر و در سیر تحولی خود وتحت تأثیر جنبش های ملی مانند نهضت ملی شدن نفت در ایران وسایر انقلابه در کشورهای دیگر به قراردادهای تداینی به عنوان “قراردادهای خدماتی”[۷] نزدیک می گردد. در ادامه این روند تکاملی، مفهوم مشارکت، جایگزین رابطه معارضی و مغابنه ای صرف می شود و راه کار قراردادی منبعث از مشارکت در تولید[۸] به عنوان مبنای بسیاری از قراردادهای نفتی در کشورهای در حال توسعه شکل می گیرد.[۹]
۱  بهروزاخلاقی، سخنی در باره آینده سرمایه گذاری در ایران، بررسی اجمالی علل و موانع پیشرفت، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، شماره ۴۷ ، بهار ۱۳۷۹، ص ۸۰-۸۶
[۲] اخلاقی، دکتر بهروز: سخنی در باره آینده سرمایه گذاری در ایران، بررسی اجمالی علل و موانع پیشرفت، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، شماره ۴۷ ، بهار ۱۳۷۹، ص ۸۰-۸۶
[۳] اخلاقی، دکتر بهروز : سخنی درباره آینده سرمایه گذاری در ایران، بررسی اجمالی علل و موانع پیشرفت، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، شماره ۴۷ ، بهار ۱۳۷۹ ، ص ۸۷
[۴] محمد علی موحد، نفت ما و مسائل حقوقی آن، انتشارات خوارزمی، سال دوم، ۱۳۵۳،ص ۱۸
[۵] (Concession Agreemen
[۶] (License Ageement
[۷] (Service Agreement
[۸] (Production Sharing Agreement
[۹] امام، فرهاد: حقوق سرمایه گذاری خارجی در ایران، چاپ اول، نشر یلدا، تهران، ۱۳۷۳، ص ۱۲۱

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *