دانلود پایان نامه

انتشار با جلوگيري از انتشار کتابها و نشريات مجاز، انتشار کتابهاي مفيد براي اداري وظيفه امر به معروف و نهي از منکر، تدوين و اجراي سياستهاي هدايتي و حمايتي جمهوري اسلامي ايران در زمينه کتاب و نشريات، جلوگيري از نشر کتابهاي که به زياد مباني اسلام و حقوق عمومي هستند و… مي‏شود.فصل دوم نيز به تشکيل هيئت نظارت بر اجراي ضوابط نشر کتاب‏ و هيئت نظارت ب رنشر کتابهاي کودکان و نوجوانان و ترکيب اعضا و وظايف آنها توجه کرده است.
در سال ۱۳۶۸ در دويست و پنجمين نشيت شوراي عالي انقلاب فرهنگي، الزام ناشران به تحويل تعدادي نسخه رايگان از انتشارات خود به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي تصويب شد.بر مبناي اين مصوبه، تمام ناشران دولتي و غير دولتي بايد در برابر هر هزار نسخه از کتابهاي منتشره تا ۱۰ نسخه و نيز ناشران مطبوعات نيز ۱۰ نسخه از نشريات خود را به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي تحويل دهند که آثار دريافتي بين چند کتابخانه توزيع مي‏شود.
در مهرماه سال ۱۳۸۰ لايحه پيوستن جمهروي اسلامي ايران به کنوانسيون سازمان جهاني مالکيت معنوي در مجلس شواري اسلامي تصويب شد و به تاييد شوراي نگهبان رسيد و در آذرماه همين سال اجازه توديع سند پيوستن ايارن به اين کنوانسيون از سوي سيد محمد خاتمي رئيس جمهوري صادر شد و ايران در اسفند ۱۳۸۰ عضو اين سازمان شد.۳۳
با اين‏حال و با وجود توجه به حوزه مالکيت معنوي، کمبود قابل توجه مقررات حقوقي در کشور براي حفاظت از اين ميراث سبب شد تا از سال ۲۰۰۱ ميلادي قوانين کپي رايت ايران يکسره با همکاري‏ WIPO بازنگري شد و در آن توجه ويژه‏اي به حمايت از آثار معنوي صاحبان آنها و تامين حقوق مادي و معنوي آنان صورت گيرد.۳۴

گفتار دوم: سابقه‌ي تاريخي حق مؤلف در نظام حقوقي كامن لا
الف) حق مؤلف و سابقه‌ي تاريخ آن در انگلستان
برابر گزارش و اعلام مورخ ۹ تا ۱۲ دسامبر ۱۹۷۷ سازمان جهاني مالکيت فکري “وايپو” وابسته به شوراي فرهنگي، اقتصادي و اجتماعي سازمان ملل متحد ” يونسکو” اولين قانون حق مؤلف در ۱۰ آوريل سال ۱۷۱۰ ميلادي، توسط پارلمان انگليس به نام قانون ملکه ” آن” وضع گرديد۳۵ که از نظر تاريخي آن را اولين قانون حق مؤلف در سال ۱۷۱۰ ميلادي بعد از تصويب مجلس عوام و مجلس اعيان، به تاکيد ملکه “آن” رسيد که به قانون ” آنAnne “36 معروف گرديد.
به موجب قانون مذکور، در زمينه‌ي حق مؤلف، نحوه صدور امتياز چاپ کتب و تأليفات ، مدت اعتبار امتياز چاپ و تشريفات چاپ ، ضوابطي پيش بيني شد و به تدريج تغييرات و اصلاحاتي در اين قانون صورت گرفت و پس از سير مراحلي در تاريخ ۱۵ نوامبر ۱۹۸۸ قانون کپي رايت بريتانياي کبير در ۲۱۲ ماده تصويب و از اوت ۱۹۸۹ به مرحله اجرا در آمد.
عنوان و سابقه‌ي “کپي رايت”۳۷ در انگلستان را به سال ۱۵۵۷ ميلادي نيز مي‌توان مربوط کرد؛ زيرا برابر مدارک و اسناد موجود در سال ۱۵۵۷ ماري تودور۳۸ ملکه‌ي انگلستان امتياز نامه‌اي به شرکت ” استيشنرز” يا “اتحاديه صنفي متشکل از نويسندگان، صحافان کتاب، تصويرپردازان و نوشت افزار فروشان” اعطا کرد که به موجب اين امتياز سلطنتي، انتشار کتاب در اختيار اين شرکت قرار گرفت و اين شرکت مي‌توانست مجوز چاپ، نشر ، عرضه و فروش کتاب يا کتاب‌هايي را براي مدت معين به چاپ خانه داران واگذار کند که در واقع امتياز”کپي رايت” يا حق تکثير آفرينش‌هاي فکري همانند کالا، ارزش اقتصادي و مالي داشت و برابر ضوابطي اين امتياز از طريق شرکت مذکور قابل واگذاري و معامله بود.
شرکت استيشنرز در حقيقت، سازماني بود که از طرف حکومت، سانسور و کنترل رسمي آثار فکري را خصوصاً در امور سياسي بر عهده داشت. مؤلفان و پديدآورندگان آثار فکري بر اساس عرف آن زمان حق داشتند، براي چاپ آثار فکري خود وجهي دريافت نمايند و اجازه‌ي چاپ اثر خود را به شرکت اشاره شده واگذار کنند، يا اين که شخصاً آثار خود را به چاپ برسانند؛ ولي در عمل توانستند آثار خود را براي انتشار، منحصراً به چاپ خانه داراني واگذار کنند که مجوز دولتي داشتند و چون ناشران دريافته بودند، اگر اثري بدون تحريف و تغيير چاپ شود، بازار فروش بيشتر و عايدي زيادتري خواهد داشت، به شکل غير رسمي، در انگلستان پذيرفته شده بود که انتشار اثر خلق شده، بدون تحريف، جزء حقوق مؤلف است و در نتيجه مؤلفان عملاً پس از واگذاري و انتقال اثر فکري خود، بر چاپ و نشر آن، تا حد زيادي نظارت داشتند که اين نظارت را مي‌توان از جمله‌ي حقوق معنوي کنوني مؤلف دانست و در حال حاضر اين حق در قوانين بسياري از کشور هاي جهان، صريحاً شناخته و پذيرفته شده است.
اعطاي امتياز انحصاري حق نشر آثار و تأليفات يا “کپي رايت” به شرکت معين، سبب شد که از رشد و توسعه نشر کتب و پيشرفته علوم و اطلاعات در کشور انگلستان، کاسته شود ولي در اواخر قرن هفدهم که تحت تأثير آثار فکري جان لاک فيلسوف انگليسي، حکومت مطلقه‌ي سلطنتي در انگلستان، جاي خود را به حکومت پارلمان سپرد، تا حدودي کنترل و سانسور آثار فکري کاهش يافت۳۹ و با تحولاتي که پيش آمد، قانون “کپي رايت” در سال ۱۷۱۰ به تصويب رسيد و به مرحله‌ي اجرا در آمد و منجر به مقررات کامل‌تري در سال ۱۹۸۹ که شرح آن گذشت.

مطلب مشابه :  پایان نامه با کلید واژگانطرح پژوهش، رفتار انسان

ب) حق مؤلف و سابقه‌ي تاريخ آن در آمريکا و کانادا
۱- آمريکا
انديشمندان و متفکران امريکايي بر اين عقيده‌اند که اگر افراد مبتکر و خلاق براي خلق آثار فکري و هنري خود، مورد تشويق و حمايت لازم واقع شوند، خلاقيت صاحبان فکر و انديشه رشد کافي پيدا مي‌کند و همه‌ي افراد بهره‌مند خواهند شد.
اين
طرز تفکر در طرح قانون اساسي اين کشور مورد توجه قرار گرفت و در اصل نخست پخش هشتم قانون اساسي اين کشور مورد توجه قرار گرفت و در اصل نخست بخش هشتم قانون اساسي سال ۱۷۸۷ ميلادي در زمينه‌ي حق مالکيت معنوي و کپي رايت چنين مقرر گرديد : “کنگره با تضمين امنيت کوتاه مدت نوشته‌هاي مؤلفان، قدرت ترويج و توسعه علوم هنر هاي مفيد را خواهد داشت.”
در بند ۸ بخش هشتم اصل نخست قانون اساسي جديد آمريکا نيز يکي از اختيارات کنگره را تشويق پيشرفت علم و هنر هاي سودمند از راه حفظ حق انحصاري براي تأليفات و اختراعات نويسندگان و مخترعان در مدت زمان محدود و معين،۴۰ نام برده است که نشان دهنده‌ي اهميت حق مالکيت فکري و معنوي در ايالات متحده امريکا است. در ايالات متحده امريکا با هدف توسعه و پيشرفت علوم و افزايش آگاهي‌هاي علمي و رشد آثار هنري، از مؤلفان و هنرمندان حمايت مي‌شود. به تعبيري ديگر، به منظور رسيدن انسان به کمال مطلوب علمي و هنري، امتياز انحصاري محدودي در قانون کپي رايت، براي پديدآورندگان آثار فکري و هنري پيش بيني شده است تا مؤلفان و هنرمندان در خلق آثار جديد تشويق شوند.
اولين قانون کپي رايت ايلات متحده امريکا در سال ۱۷۹۰ يعني سه سال بعد از تصويب قانون اساسي، به تصويب رسيد و به موجب اين قانون، فقط از آثار مؤلفان امريکايي، حمايت مي‌شد و از آثار نويسندگان انگليسي، حمايت به عمل نمي‌آمد. به همين دليل تجديد چاپ کتب و آثار نويسنده‌هاي غير امريکايي، بدون اخذ مجوز و بدون پرداخت وجهي، در قرن نوزدهم رواج يافت و به شهروندان امريکايي اين امکان را مي‌داد تا با نازل‌ترين قيمت و کم‌ترين هزينه، از اطلاعات موجود در کتب و آثار چاپ شده مربوط به نويسندگان خارجي بهره بگيرند.
هدف دولت امريکا از وضع مقررات مذکور اين بود که با فراهم آوردن امکان انتشار آثار منتشر شده در انگلستان براي شهروندان خود، بدون آنکه به صاحبان آثار يا صاحبان امتياز حق تکثير کتب، وجهي پرداخت شود، موجبات تقويت صنايع چاپ و موجبات انتشارات داخلي را فراهم سازد ولي اين سياست، مانع از انتشار آثار نويسندگان داخلي آمريکايي گرديد؛ زيرا ناشران داخلي ، به جاي مراجعه به نويسندگان امريکايي و پرداخت حق تأليف، کتب نويسندگان معروف اروپايي را بدون پرداخت وجهي از بابت حق مؤلف، چاپ و منتشر مي‌کردند و سود فراواني عايد آنها مي‌گرديد که اين سياست لطمه‌ي فرهنگي شديدي به ايالات متحده‌ي آمريکا وارد مي‌کرد.
رويه‌ي دولت با توجه به آثار سوء فرهنگي، تغيير کرد و در حال حاضر، مقررات مفصلي با توجه به کنوانسيون‌هاي بين‌المللي در زمينه‌ي کپي رايت به تصويب رسيده و ضوابط خاصي براي حمايت از مؤلفان و ورثه‌ي آنها و اعتبار آثار فکري و هنري خلق شده به وسيله‌ي افراد به صورت انفرادي يا اجتماعي و همچنين ضوابطي براي تکثير و فروش و حق اقتباس ( آثار فرعي ) و حق اجرا يا نمايش آثار حمايت شده از سال ۱۹۷۶ به بعد وضع و ضوابط دقيقي در اين زمينه پيش بيني گرديد و علامتي با نماد (c) براي اعلام کپي رايت تا سال ۱۹۸۹ در نظر گرفته شد. به اين ترتيب، آثاري که فاقد علامت معتبر کپي رايت بودند، مورد حمايت قانون قرار نمي‌گرفت و در نتيجه نسخه برداري از آنها مجاز بود که در اين سال، آثار منفي عدم اعلان علامت کپي رايت، در ايالات متحده، امريکا بعد از امضاي کنوانسيون برن۴۱ ، منتفي گرديد و قوانين ويژه‌اي براي حمايت از آثار نويسندگان خارجي، از اول ژانويه سال ۱۹۹۶، به تصويب رسيد که به موجب اين قانون، با توجه به توافق نامه‌ي گات، براي آثار و نوشته‌هاي شهروندان امريکايي يا نويسندگان خارجي مقيم در امريکا، که ابتدا در کشور هاي خارجي و سپس در ايالات متحده امريکا، قبل از سال ۱۹۸۹ بدون اعلان نماد کپي رايت، انتشار يافته بود، امتياز کپي رايت شناخته شد و نواقص قبلي مرتفع گرديد.

مطلب مشابه :  منابع پایان نامه ارشد درموردانتقال اطلاعات، حضور اجتماعی، پایگاه اجتماعی

۲- کانادا
در کانادا، قانون کپي رايت مربوط به سال ۱۹۲۴ ميلادي است که اين قانون با اصلاح مختصر، تا سال ۱۹۸۸ ميلادي اجرا مي‌گرديد ولي در سال ۱۹۸۸، در زمينه‌ي نحوه‌ي عرضه‌ي کارهاي هنري و ساير موارد مربوط به تکثير آثار فکري، تغييرات و اصلاحاتي به عمل آمد و در سال ۱۹۹۳، تحولات و تغييراتي مهم و اساسي در خصوص عرضه‌ي آثار موسيقي و حق کپي رايت کساني که حق تکثير آثار فکري و هنري را داشتند، در ارتباط با عرضه و توزيع يا پخش اين نوع آثار، خصوصاً عرضه‌ي آن از طريقه سرويس‌هاي کابلي و خبرگذاري ها به عمل آمد، که در حفظ حقوق مالکيت ادبي و هنري کار ساز گرديد.

گفتار سوم: پيشينه‌ي حق كپي رايت در اسلام
در زمينه‌ي حقوق پديدآورندگان و شرعي بودن آن هيچ يک از فقهاي پيشين به طور دقيق در مورد آن مطلبي بيان ننموده‌اند و اين شايد بيشتر به دليل آن بوده است که در گذشته حقوق پديدآورندگان مثل امروز گسترده نبوده است ولي در جهان امروز از اهميت به سزايي بر خوردار است و لازم است که اين حقوق مورد حمايت قرار گيرد و در قوانين کشور هاي اسلامي نيز از ضمانت اجرايي درستي برخوردار گردد و شايسته نيست که نتايج سالها زحمت فکري پديدآورنده‌ي ايراني ، به دليل اسلامي شدن قوانين، بدون پرداخت ما به ازاي مالي، مورد استفاده ديگران واقع شود.
تا پيش از تمدن اسلامي ، تأليف و تدوين علوم اسلامي در يک رسالت و مسوؤليت علمي – ديني بود که از سوي صاحبان علم دين احساس مي شد و اصولاً حق و حقوقي نداشت، آنگونه که تعليم و تدريس علوم اسلامي نيز يک وظيفه‌ي ديني بوده و در تلقي مسلمانان نخستين گرفتن اجرت برا
ي کتابت قرآن و حديث و يا خريد و فروش آيات و احاديث مکتوب، مکروه بود.
نهضت ترجمه در اواخر سده‌ي دوم هجري همراه با طليعه تمدن اسلامي است.اين نهضت، دستاوردهاي علمي – عقلي بسياري در پي داشت: ترجمه‌ي متون گوناگون يوناني، ايراني و هندي از يک سو و ترجمه متون فرهنگي و عقايد و آراء عاميانه ملل مغلوب از ديگر سو، رستاخيز فرهنگي نويني پديد آورد و علوم مختلفي در گستره‌ي آنچه فرهنگ اسلامي ناميده مي شد قد آراست و در نقطه‌ي اوج تمدن اسلامي هر دانش شاخه‌ي بسيار داشت و کتاب‌هاي خاص خود را پديد مي‌آورد. مؤلف نوشته‌اش را به ناشر مي‌فروخت و يا مي‌سپرد که ان را تکثير يا تجليد نموده، به فروش رساند و ناشر نظارت مي‌نمود تا کتاب از تحريف مصون بماند. اما با توجه به درگيري‌هاي سياسي و اختلاف‌هاي مذهبي نهضت شعوبيه جعل و تحريف در آن روزگار رايج بود تنها کاري که از مؤلفان ساخته بود، موعظه‌ي اخلاقي و يادآوري مسوؤليت شرعي بود.۴۲
بنابر اين مشاهده مي شود که در صدر اسلام نيز ، ناشر و تکثير کننده با جلب

دیدگاهتان را بنویسید